Tag: Domino IQ (AI)

  • HCL Domino 14.5.1: Jouw Data, Jouw AI, Jouw Controle

    HCL Domino 14.5.1: Jouw Data, Jouw AI, Jouw Controle

    In een wereld waar data het nieuwe goud is, wordt de afhankelijkheid van buitenlandse cloudleveranciers (met name uit de VS) een steeds groter risico voor Europese organisaties. Met de release van HCL Domino 14.5.1 zet HCLSoftware een nieuwe standaard voor de veilige, soevereine werkplek.

    Volledige Onafhankelijkheid van ‘Amerikaanse’ Clouds

    Waar veel moderne AI-oplossingen en samenwerkingstools je dwingen om data naar publieke clouds te sturen, biedt Domino 14.5.1 een radicaal alternatief. Het platform stelt organisaties in staat om mail, agenda en kritieke bedrijfsapplicaties volledig in een eigen omgeving te draaien—of dat nu on-premises is, in een lokale datacenter of in een private cloud. Hierdoor blijft je data buiten het bereik van buitenlandse wetgeving zoals de US Cloud Act.

    De Kracht van Sovereign AI (Domino IQ)

    Het paradepaardje van deze versie is Domino IQ. Dit is AI die werkt op jouw voorwaarden:

    Retrieval-Augmented Generation (RAG): De AI-modellen putten direct uit je eigen lokale Domino-databases voor antwoorden.

    Geen Data Harvesting: Je data wordt niet gebruikt om publieke AI-modellen te trainen. Wat in jouw omgeving gebeurt, blijft in jouw omgeving.

    Vrije Keuze in Modellen: Gebruik lokale taalmodellen (zoals Llama of Gemma) zonder dat er ook maar één byte naar een derde partij wordt verzonden.

    Geïntegreerd Samenwerken zonder Concessies

    Domino 14.5.1 brengt mail, agenda en samenwerking samen in een gemoderniseerde interface die sneller en intuïtiever werkt. Of het nu gaat om chatten, videovergaderen of het beheren van complexe projecten: alles gebeurt binnen één beveiligde perimeter.

    Waarom dit nu cruciaal is:

    Compliance: Voldoet aan de strengste eisen van de GDPR en de nieuwe European AI Act.

    Continuïteit: Geen risico op ‘vendor lock-in’ of plotselinge beleidswijzigingen bij grote tech-giganten.

    Veiligheid: Met geïntegreerde tools zoals Passkey-authenticatie, Domino als eigen OIDC Provider, en directe ondersteuning voor ClamAV-virusscanning ben je optimaal beschermd tegen moderne dreigingen.

    Kortom: Met HCL Domino 14.5.1 kies je voor innovatie zonder je autonomie op te offeren. Het is de ideale basis voor overheden, financiële instellingen en elke organisatie die volledige controle wil over haar eigen digitale toekomst.

  • Nieuw in HCL Domino 14.5: Domino IQ

    Nieuw in HCL Domino 14.5: Domino IQ

    HCL heeft met Domino 14.5 ondersteuning toegevoegd voor het uitvoeren van een AI-inferentie engine in de Domino backend: Domino IQ. Met deze functie kunnen nieuwe LotusScript klassen AI-query’s voor het genereren van tekst naar een Domino server sturen en antwoorden terughalen van de server, veilig binnen een Domino-omgeving.

    Deze functie wordt ondersteund op Windows- en Linux Domino servers.
    De Domino IQ server kan een lokale inferentie engine uitvoeren op NVIDIA GPU-hardware of verbinding maken met OpenAI V1-compatibele externe eindpunten.

    Domino IQ installeren

    De Domino IQ installatie staat los van Domino. Er moet een .zip-bestand gedownload worden van het HCL Software portaal en worden uitgepakt in de Domino programmamap.
    De software is op het portaal te vinden onder de knop HCL Domino en dan Tools, Connectors and Integrators en vervolgens Llama Server for Domino IQ 14.5.
    Na het plaatsen van de bestanden op de Domino is een herstart nodig.

    Notitie:

    Deze software is alleen beschikbaar voor Windows- en Linux 64-bit Domino-servers waarop hardwarematige NVIDIA GPU-kaarten zijn geïnstalleerd. HCL raadt NVIDIA GPU-hardware aan met een rekencapaciteit van 8.0 of hoger.

    Domino IQ activeren

    Om de Domino IQ server te activeren is het nodig om in de Domino Directory het profiel document aan te passen. Op het tabblad Domino IQ kan hier aangegeven worden of de instellingen voor een Server of een Groep zijn, de servers(s) of groep kan gekozen worden en wat de beheerserver is.

    Domino IQ instellen

    Instellingen aan Domino IQ worden gemaakt in de Domino IQ database (dominoiq.nsf) die automatisch wordt aangemaakt wanneer IQ ingeschakeld is.

    Als eerste is het nodig om een LLM Model te kiezen. Een LLM (Large Language Model) is een geavanceerd type kunstmatige intelligentie dat getraind is op enorme hoeveelheden tekstdata om menselijke taal te begrijpen, te verwerken en te genereren. Domino IQ kan alleen omgaan met GGUF type bestanden. Het model dat u kiest hangt af onder andere af van het doel en de taal. Zorg ervoor dat de server meer systeem geheugen heeft dan de grootte van het model omdat dit model in het geheugen ingelezen wordt.

    Hugging Face

    HCL heeft in de documentatie een website, https://huggingface.co staan waar modellen gezocht kunnen worden en raad de volgende stappen aan:

    • Ga naar het tabblad Modellen op de Hugging Face-site: https://huggingface.co/models
    • Filter de downloadbare GGUF-modellen door Tekst genereren te selecteren onder taken, GGUF onder Bibliotheken, een specifieke taal en specifieke licentietypen onder Licenties. Hier is een voorbeeld van de resultaten als u TextGeneration GGUF-bestanden in het Engels filtert met een MIT-licentie.
    • Selecteer een model dat past bij jouw toepassingsbehoeften. Als je de licentie llama.3.x hebt geselecteerd, kan je bijvoorbeeld het model llmstudio-community/Llama-3.2-1B-Instruct-GGUFf kiezen.
    • Selecteer op dezelfde pagina een van de beschikbare bit-gekwantiseerde modellen. HCL raad aan om 3b- of 7b llama3.x-modellen te gebruiken met 3-bits of 4-bits kwantisering niveaus, die veel kleiner zijn om te laden met een acceptabele tekst generatie kwaliteit. Dit voorbeeld toont de metadata op de modellen.

    In ons voorbeeld hebben wij gezocht naar een Nederlandstalig model en vonden Llama-3-8B-dutch.i1-Q4_K_M.gguf.
    Bewaar het internet adres van het bestand om dit in de volgende stap te gebruiken, of download het bestand zelf en sla het op in de sub map “llm_models” in de Domino data map op de server.

    • Open de Domino IQ-database op de Domino IQ beheerserver.
    • Klik in de weergave Models op Model toevoegen.
    • Voeg de naam en beschrijving toe voor het model dat je wil gebruiken.
    • Selecteer Ingeschakeld in het veld Model downloaden wanneer je dit niet al handmatig hebt gedaan.
    • (Optioneel) Geef in het veld Download URL het internet adres op waarvandaan je het model wil downloaden.
    • (Optioneel) In het veld SHA 256 Hash kun je de hash opgeven om die van het downloadmodelbestand te verifiëren.
    • Sla het Model configuratie document op.
    • Het downloaden van LLM-modellen via HTTPS kan optioneel ook worden geconfigureerd met behulp van een geverifieerde HTTPS-proxy zoals squid of NGINX-proxy. Gebruik daarvoor de knop Algemene instellingen in de DominoIQ-database

    Wanneer het bestand handmatig in de llm_models is geplaatst en het Model document geeft niet de status “Model available” aan is het mogelijk dit met de knop “Modify model status” aan te passen.

    Configurations document

    De volgende stap is een configuratie document in te stellen. Er zijn twee keuzes, Local en Remote. Voor de verschillende opties staat alles goed beschreven in de documentatie van HCL, daar gaan we hier niet verder op in. Wij kiezen hier voor Local, kiezen de naam van onze demo server, het Model dat in de vorige stap is gekozen, zetten de status op Enabled en laten voor nu de poort op 8080 staan.

    Op het tabblad Advanced kiezen we voor een Temperature van 0.3. Voor het special paramameters veld ontbreekt iedere uitleg. Wel is het het e.a. te vinden op Overview | Llama API

    Notitie:

    Een temperatuur van 0 of dicht bij 0 resulteert in zeer voorspelbare, consistente en deterministische antwoorden (het model kiest altijd de meest waarschijnlijke woorden). Dit is geschikt voor taken die feitelijke of nauwkeurige resultaten vereisen.
    Een temperatuur van 1 of hoger leidt tot meer willekeurige, diverse en creatieve resultaten, omdat het model een bredere selectie van minder waarschijnlijke woorden in overweging neemt.

    Een LLM System Prompt document toevoegen

    Het LLM System Prompt document bevat een ‘systeemprompt’, een type opdracht dat wordt gebruikt om de AI Inferencing-engine die een specifiek model uitvoert, te begeleiden om een ​​juist antwoord op de vraag terug te geven. Domino IQ heeft een ingebouwd systeempromptdocument met de naam “StdSummarizeEmailThread” dat wordt gebruikt door de Mail-sjabloon.
    Omdat wij een Nederlandstalige set testen hebben we de Prompt in zowel Nederlands als Engelse getest. Dit maakte geen verschil in de antwoorden. Google AI gaf op de vraag of een systeem prompt in de taal van het Model ingevoerd moet worden het antwoord “U kunt de system prompt in de gewenste taal schrijven, en het model zal waarschijnlijk goed presteren, zeker voor algemene taken. Voor optimale prestaties en consistentie (vooral bij complexe taken) wordt vaak aangeraden om de system prompt in het Engels te schrijven”

    Wij hebben de Prompt dan ook standaard gehouden voor nu.

    LLM Command document

    In de Domino IQ database staat al een LLM Command document voor StdSummarizeEmailThread. Wij hebben hier alles standaard gelaten. Wel is er wat getest met Maximum tokens omdat in onze test het antwoord steeds wordt afgebroken en de Temperature om de verschillen in antwoorden te zien. Voor deze demo staan de tokens op 2048 en de temperatuur op 0.3.

    Nieuwe klassen in de HCL Domino Designer voor IQ

    Vanaf 14.5 introduceert HCL Domino Designer twee nieuwe klassen, NotesLLMRequest en NotesLLMResponse voor LotusScript, LLMReq en LLMRes voor Java.
    Deze klassen zijn speciaal bedoeld om generatieve AI query’s naar een Domino-server te verzenden en antwoorden terug te halen.

    Voorbeeld toepassing

    Om een indruk te krijgen van de toepassing hebben wij een stukje voorbeeld code uit de documentatie van HCL gebruikt om in een nieuwe knop op het Memo formulier van de mail te plaatsen.

    Sub Click(Source As Button)
    	On Error Goto processError	
    	
    	Dim nSession As NotesSession
    	Dim nLlmreq As NotesLLMRequest	
    	Dim nLlmres As NotesLLMResponse	
    	Dim vAvailCmds As Variant
    	Dim nWorkspace As NotesUIWorkspace
    	Dim nMailDoc As NotesUIDocument	
    	Dim sMailThread As String
    	
    	Set nWorkspace = New NotesUIWorkspace
    	Set nSession = New NotesSession
    	Set nMailDoc = nWorkspace.CurrentDocument
    	Set nLlmreq  = nSession.CreateLLMRequest()
    	vAvailCmds = nLlmreq.GetAvailableCommands("MRPOWERZBOOK/INECO")
    	
    	If (Isempty(vAvailCmds) And Len(vAvailCmds(0)) > 0) Then		
    		Msgbox  "No commands available.", 16, "Error" 
    	End If
    	
    	nMailDoc.Editmode = True
    	sMailThread = nMailDoc.Fieldgettext("Body")
    	
    	Set nLlmreq  = nSession.CreateLLMRequest()
    	
    	Set nLlmres = nLlmreq.Completion("MRPOWERZBOOK/INECO", "StdSummarizeEmailThread", sMailThread)
    	
    	If (nLlmres.FinishReason = LLM_FINISH_REASON_STOP) Then	
    		Msgbox nLlmres.Content, 64, nMailDoc.FieldGetText("Subject")
    	End If
    	
    	Exit Sub
    processError:
    	Msgbox Error$ & " on line " & Erl, 16, " Error"
    	Exit Sub
    End Sub

    In de Memo hebben wij een willekeurige tekst geplaatst over Arnhems dialect en door de nieuwe knop te gebruiken vragen wij aan de Domino IQ server om een samenvatting te maken van deze tekst.
    De samenvatting blijkt een aantal keren best redelijk te kloppen met een deel van de tekst en richt zich voornamelijk op het echte onderwerp zonder het verhaal er om heen.

    Echter herhaaldelijk de samenvatting vragen resulteert in bijzondere antwoorden. Van een antwoord waarin gemeld wordt wat de opdracht is, tot een compleet uit de lucht gegrepen tekst over niet bestaande familieleden, of plaatsen in België waar ook een dialect gesproken wordt.

    Daarbij valt op dat het antwoord steeds wordt afgebroken. Er zijn waarschijnlijk parameters die dit kunnen beïnvloeden, maar de documentatie is in dat opzicht veel te beperkt.
    Het is ons nog onduidelijk of dit nu aan het gekozen Model ligt of aan de IQ server instellingen.

    Standaard functie in mail sjabloon StdR145Mail

    In het standaard mail sjabloon StdR145Mail met de titel “Mail (R14.5)” en bestandsnaam “mail145.ntf”, zitten twee knoppen die Domino IQ gebruiken, “Summarize” en “Domino IQ Reply with History only”.

    De “Summarize” knop roept een Notes agent op waar de LotusScript code in de agent zelf zit. De code doet in basis het zelfde als in ons voorbeeld. De knop is te vinden boven een mailbericht in het actieknoppen menu onder de drie puntjes rechts, “more”.

    Gelukkig voor ons geeft deze code het zelfde resultaat als het voorbeeld.

    De “Domino IQ Reply with History only” knop is ook alleen te vinden in het mailbericht, in het actieknoppen menu onder “Reply”. De code achter de knop roept ook een LotusScript Agent aan, hier zit de code echter in een Script bibliotheek, waar eigenlijk ook de code van de “Summarize” functie verwacht zou worden. Maar dat is een technisch detail.

    Hier is de antwoord tekst duidelijk beter en ook niet afgekapt. Wellicht niet direct als antwoord te gebruiken, maar met minimale aanpassingen is er toch snel een antwoord beschikbaar.

    Voorlopige conclusie

    HCL Domino IQ is nog een prille ontwikkeling binnen Domino bijvoorbeeld doordat het nog niet opgenomen is in de Domino server installatie en zowel de configuratie en de ontwikkel methodes nog wat verdieping nodig hebben.
    Het is echter een hele mooie toevoeging aan de Domino server met veel mogelijke toepassingen! Wij hebben in ieder geval genoeg inspiratie om hier verder mee aan de slag te gaan!

    Bronnen:

    HCL Documentatie: Domino IQ

    HCL Designer: NotesLLMRequest (LotusScript) en NotesLLMResponse (LotusScript)

    LLaMA op GitHub: ggml-org/llama.cpp: LLM inference in C/C++

    LLaMa Developer: Overview | Llama API

    Symbio6: 8 stappen om een goede AI-prompt te schrijven

  • Wat is HCL Notes?

    Wat is HCL Notes?

    Wat is HCL Notes? Die vraag krijg ik nog wel eens.

    HCL Notes is de huidige naam van de software die we vroeger kenden als Lotus Notes en later als IBM Notes. Notes is vooral bekend als e-mail- en samenwerkingsclient, maar kan veel meer dan alleen e-mail verwerken.

    In combinatie met HCL Domino vormt Notes een platform voor communicatie, samenwerking en bedrijfsapplicaties.

    Ik werk inmiddels sinds 1995 met Notes en Domino. In die tijd is de naam een paar keer veranderd, maar het basisidee is hetzelfde gebleven: organisaties kunnen er bedrijfsprocessen en applicaties mee ondersteunen en automatiseren.

    HCL Notes en Domino: nog steeds relevant

    Die vraag krijg ik natuurlijk ook: is HCL Notes en Domino nog wel relevant?

    Mijn antwoord is: zeker.

    Natuurlijk zijn er organisaties die ervoor kiezen om hun Domino-omgeving af te bouwen of bestaande applicaties te vervangen. Maar dat betekent niet dat HCL Notes en HCL Domino geen toekomst meer hebben.

    Integendeel. Domino is nog steeds een krachtig platform voor het ontwikkelen en beheren van bedrijfsapplicaties. Dat kan betekenen dat je een bestaande omgeving onderhoudt en moderniseert, maar ook dat je nieuwe applicaties ontwikkelt, nieuwe functionaliteit toevoegt of zelfs een nieuwe Domino-omgeving opzet.

    De kracht zit daarbij juist in de combinatie van een volwassen en bewezen platform met de mogelijkheden die HCL vandaag de dag blijft toevoegen. Denk bijvoorbeeld aan de ontwikkelingen rond Domino IQ en AI, waarmee ook binnen de Domino-wereld nieuwe mogelijkheden ontstaan.

    Jouw data, jouw AI, jouw controle

    AI hoeft daarbij niet te betekenen dat je al je gegevens naar een externe cloudomgeving moet sturen. Met Domino kun je juist nadenken over een omgeving waarin jouw data, jouw applicaties, jouw mail en jouw AI onder jouw eigen controle blijven.

    Dat maakt Domino niet alleen interessant voor wat je vandaag al hebt, maar juist ook voor organisaties die nadenken over AI, data-soevereiniteit en de IT-omgeving van morgen.

    Voor organisaties die al jarenlang met Domino werken, is het daarom niet alleen de vraag hoe je bestaande applicaties in stand houdt. Het is minstens zo interessant om te kijken naar wat je vandaag en morgen met Domino kunt bouwen.

    Dat is precies het soort werk waar ik mij mee bezighoud.

    Moderne mogelijkheden

    Notes en Domino bestaan al tientallen jaren — en het platform blijft zich ontwikkelen. HCL voegt voortdurend nieuwe mogelijkheden toe voor moderne applicatieontwikkeling, AI, integratie en toegang tot bestaande Domino-applicaties.

    Het resultaat is een volwassen platform dat zowel bestaande bedrijfsapplicaties als nieuwe oplossingen kan ondersteunen en tegelijkertijd Domino kan verbinden met de technologieën en diensten die in moderne IT-omgevingen worden gebruikt.

    HCL Nomad: Uw applicaties overal en altijd

    HCL Nomad is de oplossing voor organisaties die hun vertrouwde HCL Notes applicaties naar de moderne werkplek willen brengen zonder complexe herbouwtrajecten. Met Nomad krijgt u direct toegang tot uw bestaande Domino applicaties op verschillende apparaten:

    • Mobiel & Tablet: Gebruik uw applicaties op iOS (iPhone/iPad) en Android-toestellen. HCL Nomad maakt slim gebruik van mobiele functies zoals de camera voor het scannen van barcodes of GPS voor locatiegegevens binnen uw workflows.
    • De Browser (Nomad Web): Hiermee draaien uw Notes-applicaties direct in een moderne webbrowser (Chrome, Edge, Firefox) via WebAssembly. Dit betekent dat eindgebruikers geen zware Notes client meer hoeven te installeren, wat het beheer voor IT-afdelingen aanzienlijk vereenvoudigt.
    • Offline werken: Een uniek voordeel van Nomad is dat de applicaties ook offline blijven functioneren. Zodra er weer verbinding is, synchroniseren de gegevens automatisch met de server.

    HCL Domino IQ: Intelligente ondersteuning met AI

    Met de introductie van HCL Domino IQ (ook wel HCL IQ genoemd) zet HCL vol in op kunstmatige intelligentie (AI), maar dan met volledige controle over uw eigen data.

    • AI op uw eigen infrastructuur: In tegenstelling tot publieke AI-diensten, werkt Domino IQ lokaal op uw eigen server (on-premise of in uw eigen cloud). Uw bedrijfsgevoelige informatie verlaat de veilige Domino-omgeving niet.
    • Slimme functies: Domino IQ kan helpen bij het samenvatten van lange e-mailthreads, het vertalen van documenten en het automatiseren van repetitieve taken binnen uw applicaties.
    • Ontwikkeling: Voor developers biedt Domino IQ nieuwe mogelijkheden (zoals de NotesLLM-klassen) om AI-functionaliteit direct in maatwerkapplicaties te integreren, waardoor uw software nog krachtiger en gebruiksvriendelijker wordt.

    HCL Domino Leap: Snel en eenvoudig apps bouwen

    HCL Domino Leap (voorheen bekend als Domino Volt) stelt zakelijke gebruikers en IT-professionals in staat om tot wel 60-70% sneller applicaties te ontwikkelen dan met traditionele methoden. Het is een krachtig low-code platform dat direct bovenop uw bestaande Domino-infrastructuur draait.

    • Visuele Drag-and-Drop Designer: Bouw formulieren, workflows en dashboards in een intuïtieve browseromgeving zonder dat u diepgaande programmeerkennis nodig heeft.
    • Naadloze Integratie: Leap-applicaties slaan hun data direct op in Domino-databases (.nsf). Hierdoor profiteert u van de vertrouwde veiligheid, schaalbaarheid en replicatie van het Domino-platform.
    • Workflow Automatisering: Ontwerp complexe goedkeuringsprocessen en automatische notificaties met slechts enkele klikken. Dit maakt het ideaal voor HR-aanvragen, onkostendeclaraties of kwaliteitsmanagement.
    • Geen Extra Footprint: Omdat Leap volledig geïntegreerd is met de Domino-server, is er geen aparte database of complexe middleware nodig. Uw bestaande licenties en beveiligingsinstellingen blijven gewoon van kracht.

    HCL Domino als OIDC Provider: één centrale identiteit

    Vanaf HCL Domino 14.5 kan Domino zelf optreden als OpenID Connect (OIDC) Provider. Daarmee kan Domino gebruikers authenticeren voor niet alleen Domino-applicaties, maar ook voor andere applicaties, servers en services binnen uw infrastructuur die OIDC ondersteunen.

    Zo kunt u Domino inzetten als centrale authenticatievoorziening en Single Sign-On (SSO) realiseren, zonder voor iedere toepassing afhankelijk te zijn van een externe identity provider.

    Uw gebruikers, uw authenticatie en uw infrastructuur onder uw eigen controle.

    Moderniseer je Domino-omgeving met de HCL Domino REST API

    De HCL Domino REST API (voorheen Project KEEP) slaat een brug tussen je waardevolle Domino-data en de moderne webwereld. Het stelt ontwikkelaars in staat om Domino-applicaties te ontsluiten via standaard REST-technologie, zonder dat daar specifieke Notes-kennis voor nodig is.

    Waarom zou je de Domino REST API willen gebruiken?

    • Toegankelijkheid: Ontwikkel moderne web- of mobiele apps met populaire frameworks zoals React, Vue of Angular, direct gekoppeld aan je Domino-backend.
    • Veiligheid: Beheer data-toegang nauwkeurig met krachtige schemas en scopes, zodat gebruikers alleen zien wat ze mogen zien.
    • Integratie: Koppel je Domino-data eenvoudig aan externe systemen en moderne API-gestuurde tools.
    • Toekomstbestendig: Behoud de stabiliteit van het Domino-platform terwijl je profiteert van de snelheid van hedendaagse softwareontwikkeling.

    INECO helpt je op weg Het implementeren en configureren van een robuuste API-omgeving vereist een zorgvuldige aanpak. INECO heeft de expertise in huis om de Domino REST API naadloos in jouw infrastructuur te integreren. Of het nu gaat om de initiële installatie, het beveiligen van je data-endpoints of het bouwen van de koppelingen: wij zorgen voor een vliegende start.

    Wat kunnen Domino en Notes?

    Mail

    Domino is onbetwistbaar een eersteklas mail server. De server ondersteunt IMAP, POP3, SMTP en Notes Mail.
    Notes is de mail client software, maar de mail kan ook gelezen worden via een webbrowser of een mail client die IMAP of POP3 ondersteunt.
    Als mail server is Domino een goed alternatief voor Microsoft Exchange.

    Agenda

    De Notes client kunt u gebruiken als agendabeheersysteem, vergelijkbaar met Microsoft Outlook.
    De Domino server zorgt ervoor dat u uw agenda kunt uitwisselen met collega’s en vergaderingen kunt plannen, zalen kunt reserveren, taken kunt delegeren.

    GroupWare

    IBM is de ‘uitvinder’ van GroupWare, software die teams helpt om efficiënter samen te werken. IBM bood organisaties al een ‘Intranet’ voor die term uitgevonden was.
    Met de Notes client kunnen bijgeleverde toepassingen snel geïmplementeerd worden (discussieforums, blogs, documentenbeheer, groep samenwerking enzovoort.
    Eindgebruikers kunnen eenvoudig eigen toepassingen bouwen (indien toegestaan door de beheerder), maar met het voordeel dat de software via de server door iedereen gebruikt kan worden.

    (Web) Applicatie Server

    De Domino server biedt een volwaardige programmeeromgeving (LotusScript of Java) om toepassingen te bouwen die draaien in de Notes client, een webbrowser, tablet of smartphone.
    Ook is er een groot aanbod aan software, waarvan ook open source, verkrijgbaar voor Notes. Tevens zijn er diverse koppelingen denkbaar met andere systemen en databases.

    Traveler

    Als er in combinatie met de Domino server ook nog eens Traveler geïnstalleerd is (gratis voor Domino gebruikers), kunnen berichten, agenda afspraken en taken, ook met Apple iOS, Android,  en Windows Phone gesynchroniseerd worden.

    HCL Notes en HCL Domino

    Notes en Domino worden vaak samen genoemd, maar ze hebben verschillende rollen.

    HCL Notes is de client waarmee gebruikers toegang hebben tot mail, agenda’s en Domino-applicaties. Daarnaast bevat de Notes-client functionaliteit voor het lokaal werken met gegevens en applicaties.

    HCL Domino is het serverplatform waarop databases en applicaties worden beheerd en beschikbaar gesteld. Domino verzorgt daarnaast onder andere replicatie, beveiliging en toegang tot applicaties en gegevens.

    Een Domino-omgeving kan dus veel meer zijn dan alleen een mailserver.

    HCL Notes Client

    De Notes-client biedt gebruikers onder andere:

    • e-mail;
    • agenda en vergaderingen;
    • contacten;
    • taken;
    • toegang tot bedrijfsapplicaties;
    • offline werken met lokaal gerepliceerde gegevens.

    De Notes-client kan worden gebruikt in combinatie met een Domino-server. Voor bepaalde toepassingen kan Notes ook lokaal met gerepliceerde gegevens werken.

    Daarnaast zijn er andere manieren om toegang te krijgen tot Domino-functionaliteit, bijvoorbeeld via een webbrowser of mobiele toepassingen.

    HCL Domino Designer


    Voor het ontwikkelen van traditionele Domino-applicaties is er HCL Domino Designer.

    Met Domino Designer kunnen ontwikkelaars onder andere formulieren, views, agents en andere onderdelen van Domino-applicaties maken en onderhouden. Afhankelijk van de toepassing kan daarbij gebruik worden gemaakt van onder andere LotusScript, JavaScript, Java en de Domino-formuletaal.

    Ook bestaande Notes- en Domino-applicaties kunnen hiermee worden onderhouden en uitgebreid.

    Dat is een van de redenen waarom Domino al zo lang voor maatwerkapplicaties wordt gebruikt. Een organisatie kan een applicatie ontwikkelen die precies aansluit op een eigen proces, in plaats van een standaardpakket aan het bedrijfsproces aan te passen.

    HCL Domino Admin

    HCL Domino Admin

    De HCL Domino Admin client (of Domino Administrator) is een softwareapplicatie waarmee beheerders het HCL Domino-systeem kunnen beheren, zoals servers, gebruikers en databases. Het is de traditionele client voor het uitvoeren van administratieve taken en bestaat ook als een web gebaseerde interface voor modern beheer.

    HCL Domino Server

    HCL Domino Server

    De Domino-server vormt het hart van de Domino-omgeving.

    Op Domino worden databases en applicaties beschikbaar gesteld aan gebruikers. Daarnaast verzorgt Domino onder andere beveiliging, replicatie en servercommunicatie.

    Domino kan worden ingezet voor zowel kleine als grote omgevingen en ondersteunt clustering voor situaties waarin hoge beschikbaarheid belangrijk is.

    Domino kan bovendien applicaties via het web beschikbaar stellen. Daardoor hoeft een gebruiker niet voor iedere toepassing de Notes-client te gebruiken.

    Van Lotus Notes naar HCL Notes

    De oorsprong van Notes ligt bij Lotus Development Corporation. Het product werd in de jaren tachtig ontwikkeld als een platform voor samenwerking en het delen van informatie. Ray Ozzie was een van de belangrijkste ontwikkelaars achter het oorspronkelijke product.

    In 1995 nam IBM Lotus Development Corporation over. Lotus Notes en Domino werden vervolgens onderdeel van het IBM-softwareportfolio.

    In 2013 veranderde IBM de productnamen. Lotus Notes werd IBM Notes en Lotus Domino werd IBM Domino.

    In 2018 kondigde IBM aan dat het een groot deel van zijn softwareportfolio, waaronder Notes en Domino, aan HCL zou verkopen. De overname werd in 2019 afgerond. Sindsdien worden de producten ontwikkeld en verkocht door HCLSoftware als HCL Notes en HCL Domino.

    De geschiedenis verklaart ook waarom je op internet en in oudere documentatie nog veel namen tegenkomt als Lotus Notes, Lotus Domino, IBM Notes en IBM Domino. Het gaat daarbij vaak om verschillende namen voor hetzelfde product in verschillende perioden.

    HCL Notes en Domino bij INECO

    Ik werk sinds 1995 met Lotus Notes, IBM Notes, Lotus Domino, IBM Domino en inmiddels HCL Notes en HCL Domino.

    In die ruim dertig jaar heb ik veel verschillende applicaties ontwikkeld en onderhouden en veel verschillende Domino-omgevingen beheerd. Die ervaring gebruik ik zowel voor bestaande omgevingen als voor nieuwe ontwikkelingen.

    Of het nu gaat om het onderhouden en moderniseren van een bestaande Notes-applicatie, het ontwikkelen van nieuwe functionaliteit, het koppelen van Domino aan andere systemen of het opzetten van een nieuwe Domino-server: ik denk graag mee over wat er mogelijk is.

    Dus heb je een bestaande Domino-omgeving en wil je daar meer uit halen? Of heb je een nieuw idee waarvoor je Domino wilt inzetten?

    Neem gerust contact met mij op.

    Ik kijk graag met je mee naar de mogelijkheden van HCL Notes en Domino — vandaag én met het oog op de toekomst.